चालू घडामोडी – 14 नोव्हेंबर 2026
14 नोव्हेंबर 2026
महाराष्ट्र
ई-पीक पाहणीला 30 नोव्हेंबरपर्यंत मुदतवाढ; दुष्काळात विकासकामांची दिशा बदलली
- महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे (दुष्काळ निवारण मंत्रिमंडळ उपसमितीचे अध्यक्ष) यांची नागपूर येथे घोषणा (14 नोव्हें.) — ई-पीक पाहणीची मुदत 30 नोव्हेंबरपर्यंत; मोबाईल नेटवर्क नसलेल्या भागात ऑफलाइन नोंदणीची सोय.
- राज्यातील 3 कोटी 45 लाख शेतकऱ्यांपैकी 3 कोटी 20 लाख शेतकऱ्यांची पाहणी पूर्ण; उर्वरित सुमारे 25 लाख शेतकऱ्यांना लाभ.
- यंदा जिल्हा नियोजन समितीच्या (DPC) निधीतून सिमेंट रस्त्यांची कामे स्थगित; हा निधी शेत-पाणंद रस्त्यांवर — ‘मुख्यमंत्री बळीराजा शेत-पाणंद रस्ते योजना’; प्रत्येक मतदारसंघात आमदार अध्यक्ष, सुमारे 125 मतदारसंघांत सहअध्यक्ष नियुक्त; कामांना VB-G RAM G योजनेची जोड.
- नागपूर — कोराडी व खापरखेडा औष्णिक वीज केंद्रांसाठीचे पेंच व तोतलाडोह धरणांतील पाणी आरक्षण सोडले; ही केंद्रे आता नागपूर महापालिकेच्या सांडपाण्यावर प्रक्रिया केलेल्या (टर्शरी ट्रीटेड) पाण्यावर चालणार.
- पीक विमा कंपन्यांविरोधातील तक्रारी आगामी मंत्रिमंडळ उपसमितीसमोर; नागपूर जिल्ह्यात 5 हजार रिचार्ज शाफ्ट व 5 हजार ‘जलतारा’ उभारणी सुरू.
★ परीक्षा मुद्दा: ई-पीक पाहणी — 30 नोव्हें.; DPC निधी — सिमेंट रस्त्यांऐवजी शेत-पाणंद रस्ते.
पिढीजात कुंभार समाजाला माती उत्खनन रॉयल्टीत सूट
- विटा, कौले व मातीच्या पारंपरिक वस्तूंसाठी वर्षाला 700 ब्रासपर्यंत माती उत्खननावरील रॉयल्टी माफ — मुख्यमंत्र्यांच्या सूचनेनुसार महसूलमंत्री बावनकुळे यांची घोषणा (14 नोव्हें.); कुंभार समाजासाठी सर्वसमावेशक धोरण.
- गावतलाव, पाझर तलाव व शेतकऱ्यांच्या शेतातील माती/गाळ स्वखर्चाने नेल्यास रॉयल्टी नाही.
- ‘महाखनिज’ प्रणालीवरून तहसीलदारांकडे अर्ज → 15 दिवसांत, 5 वर्षे वैधतेचे स्वतंत्र ओळखपत्र; उत्खनन व वाहतूक परवाने ऑनलाइन, वाहतुकीसाठी विनामूल्य पास.
- जिल्हास्तरावर एक खिडकी योजना व सरकारी जागांवर क्लस्टर; औष्णिक केंद्रांची पॉण्ड ॲश ₹100 प्रति टन; अंमलबजावणीसाठी जिल्हाधिकाऱ्यांच्या अध्यक्षतेखाली समिती.
★ परीक्षा मुद्दा: 700 ब्रास/वर्ष; ‘महाखनिज’ — 15 दिवसांत 5 वर्षांचे ओळखपत्र.
गडचिरोलीत जनजातीय गौरव दिवसाचा राष्ट्रीय कार्यक्रम (15 नोव्हें.) — ₹3,000 कोटींचे 246 प्रकल्प
- PMO ची घोषणा (14 नोव्हें.): धरती आबा भगवान बिरसा मुंडा यांच्या 151 व्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान 15 नोव्हें. रोजी गडचिरोली येथील कार्यक्रमाला दूरदृश्य प्रणालीद्वारे संबोधित करणार.
- एकूण 246 प्रकल्प (≈₹3,000 कोटी) — 173 लोकार्पण: 38 एकलव्य मॉडेल निवासी शाळा (EMRS), PM-JANMAN अंतर्गत 100 बहुउद्देशीय केंद्रे; पायाभरणी — 19 नव्या EMRS, 12 आदिवासी बहुउद्देशीय विपणन केंद्रे (TMMC), PM-JANMAN व DAJGUA चे 42 प्रकल्प.
- इटानगर (अरुणाचल) येथील आदिवासी संशोधन संस्था (TRI) इमारत; आयझॉल (मिझोराम) येथे रोपुईलियानी आदिवासी स्वातंत्र्यसैनिक संग्रहालय — 19 व्या शतकात ब्रिटिशांना विरोध करणाऱ्या मिझो महिला सरदार रोपुईलियानी यांच्या नावाने.
- जनजातीय गौरव पंधरवडा (1–15 नोव्हें.) चा समारोप; गडचिरोलीत ‘भगवान बिरसा कला संगम-2’ राष्ट्रीय आदिवासी सांस्कृतिक महोत्सव 14 नोव्हें.पासून.
★ परीक्षा मुद्दा: गडचिरोली; 246 प्रकल्प (≈₹3,000 कोटी); 38 EMRS लोकार्पण, 19 पायाभरणी.
45 वा भारत आंतरराष्ट्रीय व्यापार मेळा (IITF) — महाराष्ट्र ‘भागीदार राज्य’
- आयोजक — भारत व्यापार संवर्धन संघटना (ITPO); स्थळ — भारत मंडपम, नवी दिल्ली; कालावधी 14 ते 27 नोव्हेंबर; संकल्पना — ‘विकास और विरासत’.
- भागीदार राज्ये — बिहार, महाराष्ट्र, राजस्थान, उत्तर प्रदेश; फोकस राज्ये — आसाम, दिल्ली, झारखंड, पश्चिम बंगाल; 32 राज्ये/केंद्रशासित प्रदेश, 11 देश, 3,500 हून अधिक प्रदर्शक.
- उद्योगमंत्री उदय सामंत यांच्या हस्ते महाराष्ट्र दालनाचे उद्घाटन — पैठणी, कोल्हापुरी चप्पल, विदर्भातील साड्या, खादी-ग्रामोद्योग यांचे सुमारे 65 स्टॉल.
- आरोग्य मंत्रालयाचे दालन — संकल्पना ‘युवा भारत, स्वस्थ भारत’ (39 स्टॉल); उद्घाटन — नीती आयोग सदस्य डॉ. एम. श्रीनिवास. 14–18 नोव्हें. व्यावसायिक दिवस; 19 नोव्हें.पासून सर्वसामान्यांसाठी खुले.
★ परीक्षा मुद्दा: IITF — ITPO; ‘विकास और विरासत’; भागीदार राज्य महाराष्ट्र.
राज्यातील इतर घडामोडी
- नवी मुंबई ⇄ सिंधुदुर्ग दैनिक विमानसेवा 16 नोव्हेंबरपासून — पालकमंत्री नितेश राणे यांची माहिती (या मार्गाला राज्याने यापूर्वी 100% VGF मंजूर केला होता).
- केंद्रीय गृह व सहकार मंत्री अमित शहा 15–16 नोव्हें. पुणे दौऱ्यावर — तळेगाव दाभाडे येथे NHEC बहुराज्य सहकारी संस्थेचे भूमिपूजन, भारत टॅक्सी सेवेचा प्रारंभ (नियोजित).
- राज्यात थंडी — 14 नोव्हें. यवतमाळ येथे सर्वांत कमी 12.4°C किमान तापमान.
राष्ट्रीय घडामोडी
DPDP कायदा — ‘संमती व्यवस्थापक’ (Consent Manager) नोंदणी चौकट लागू
- डिजिटल वैयक्तिक डेटा संरक्षण (DPDP) कायदा, 2023 अंतर्गत संमती व्यवस्थापक नोंदणी चौकट 13 नोव्हेंबर 2026 पासून लागू; MeitY सचिव एस. कृष्णन यांच्या हस्ते dpbi.gov.in पोर्टल सुरू (PIB, 14 नोव्हें.).
- संमती व्यवस्थापक — भारतीय डेटा संरक्षण मंडळाकडे (DPBI) नोंदणीकृत संस्था; नागरिक (Data Principal) यांना संमती देणे, व्यवस्थापित करणे, आढावा व मागे घेणे यासाठी पारदर्शक, आंतरप्रचालनीय मंच.
- पात्रता — भारतात नोंदणीकृत कंपनी, किमान निव्वळ संपत्ती ₹2 कोटी; नोंदणीकृत यादी मंडळाच्या संकेतस्थळावर.
- नागरिकांचे हक्क, डेटा फिड्युशियरीच्या जबाबदाऱ्या व मंडळाचे दंडाधिकार — 13 मे 2027 पासून लागू होणार (टप्प्याटप्प्याने अंमलबजावणी; DPDP नियम, 2025).
★ परीक्षा मुद्दा: संमती व्यवस्थापक — DPBI कडे नोंदणी; ₹2 कोटी; उर्वरित तरतुदी 13 मे 2027.
दिल्ली-NCR वायुप्रदूषण — 191 प्रदूषक उद्योग सील करण्याचे आदेश
- केंद्रीय पर्यावरणमंत्री भूपेंद्र यादव यांच्या अध्यक्षतेखाली दिल्ली, हरियाणा, उत्तर प्रदेश व राजस्थानच्या उपाययोजनांचा आढावा (14 नोव्हें.).
- वारंवार सूचना देऊनही वायुप्रदूषण नियंत्रण उपकरणे न बसवलेले (मागणीही न नोंदवलेले) 191 उद्योग तातडीने सील करण्याचे केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाला (CPCB) निर्देश.
- हरियाणा, उ. प्र. व राजस्थानच्या सचिव-स्तरीय अधिकाऱ्यांकडून साप्ताहिक जबाबदारी अहवाल; रस्ते धूळ नियंत्रण व खड्डे दुरुस्तीला वेग. संबंधित संस्था — वायु गुणवत्ता व्यवस्थापन आयोग (CAQM).
प्रधानमंत्री जनजातीय विकास मिशन (PMJVM) — वन धन विकास केंद्रे
- सुरुवात 2021-22; उद्देश — लघु वनोपजाचे (MFP) मूल्यवर्धन, उद्योजकता व किमान आधारभूत किंमत (MSP) यांद्वारे आदिवासींचे उत्पन्न वाढवणे (PIB पार्श्वभूमी टीप, 14 नोव्हें.).
- मार्च 2026 पर्यंत 4,172 वन धन विकास केंद्रे मंजूर, 12.48 लाख आदिवासी सदस्य जोडलेले; 31 जुलै 2026 पर्यंत 2,911 केंद्रे कार्यरत.
- 87 लघु वनोपजांसाठी MSP अधिसूचित; खरेदी — TRIFED व राज्य अंमलबजावणी संस्थांमार्फत.
★ परीक्षा मुद्दा: 4,172 वन धन केंद्रे; 87 MFP ला MSP; TRIFED.
ओडिशासाठी PMAY-ग्रामीण अंतर्गत 5 लाख पक्की घरे
- केंद्रीय ग्रामविकास व कृषिमंत्री शिवराजसिंह चौहान यांची बलांगीर (ओडिशा) येथील राज्यस्तरीय कार्यक्रमात घोषणा (14 नोव्हें.) — 5 लाख घरे; प्रत्येक पात्र गरीब कुटुंबाला घर देण्याची ग्वाही.
- बलांगीर येथे नव्या कृषी महाविद्यालयाची पायाभरणी; मुख्यमंत्री मोहन चरण माझी उपस्थित. मंत्र्यांच्या माहितीनुसार ओडिशात 29 लाख महिला ‘लखपती दीदी’.
महादेव ॲप सट्टेबाजी प्रकरण — CBI चे 6 राज्यांत 33 ठिकाणी छापे
- मुंबई, नागपूर, दिल्ली, अमृतसर, भोपाळ, रायपूर, सुरत, इंदूर इ. ठिकाणी शोधमोहीम; डिजिटल उपकरणे, मोबाईल व कागदपत्रे जप्त (CBI माहिती, 14 नोव्हें.).
- मुख्य प्रवर्तक सौरभ चंद्राकर याच्या ओमानमधून प्रत्यार्पणानंतर दिलेल्या माहितीवर कारवाई; ‘म्युल’ बँक खाती व हवाला जाळ्याचा वापर उघड.
57 वा IFFI (गोवा) — इंडियन पॅनोरमा 2026 व उद्घाटनाचा चित्रपट
- इंडियन पॅनोरमा (सुरुवात 1978) — 25 फीचर (404 प्रवेशिकांतून; त्यातील 5 ‘मुख्य प्रवाह’ विभागात) व 20 नॉन-फीचर (358 प्रवेशिकांतून) चित्रपट.
- उद्घाटनाचा फीचर चित्रपट — ‘धुरंधर’ (हिंदी, दिग्दर्शक आदित्य धर); उद्घाटनाचा नॉन-फीचर — ‘बिकमिंग’ (लडाखी, लीना यादव).
- फीचर ज्युरी (12 सदस्य) अध्यक्ष — मधुर भांडारकर; नॉन-फीचर ज्युरी (6) अध्यक्ष — हिमांशु शेखर खटुआ. मराठी — ‘आदि अनंत’, ‘बाप्या’ (Baapya), ‘देऊळ बंद 2’; पदार्पण दिग्दर्शक नामांकन — ‘तिघी’ (जीजिविषा काळे).
- IFFI चा उद्घाटन चित्रपट — पोलिश दिग्दर्शक पावेल पावलिकोव्स्की यांचा ‘फादरलँड’ (Ojczyzna) — थॉमस मान व कन्या एरिका यांच्यावरील कृष्णधवल चित्रपट (कान 2026 — सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक); IFFI संकल्पना — ‘Stories Without Borders’; महोत्सव 20–28 नोव्हें.
★ परीक्षा मुद्दा: धुरंधर (फीचर), बिकमिंग (नॉन-फीचर); फादरलँड — IFFI उद्घाटन; ज्युरी — मधुर भांडारकर.
आंतरराष्ट्रीय संबंध
नेपाळमधील जनकपूर धाम ⇄ अयोध्या कँट साप्ताहिक रेल्वे मंजूर
- भारतीय रेल्वेची मंजुरी (14 नोव्हें.) — जनकपूर धाम (माता सीतेचे जन्मस्थान, नेपाळ) ते अयोध्या कँट (उत्तर प्रदेश); अंतर सुमारे 604 किमी.
- जनकपूरहून शनिवारी, अयोध्येहून सोमवारी सुटणार; थांबे — जयनगर, मधुबनी, सीतामढी, रक्सौल, नरकटियागंज, गोरखपूर, बस्ती, मनकापूर, अयोध्या धाम इ.
- उद्देश — रामायण पर्यटन सर्किट, धार्मिक पर्यटन व भारत-नेपाळ मैत्री दृढ करणे.
★ परीक्षा मुद्दा: जनकपूर धाम–अयोध्या कँट ≈604 किमी; शनिवार/सोमवार.
पीयूष गोयल यांचा इजिप्त दौरा (15–16 नोव्हें.) — 7 वी संयुक्त व्यापार समिती
- 7 वी भारत-इजिप्त संयुक्त व्यापार समिती (JTC) — 15 नोव्हें., कैरो; सहअध्यक्ष — इजिप्तचे गुंतवणूक व विदेश व्यापार मंत्री डॉ. मोहम्मद फरीद सालेह; JTC आता मंत्रिस्तरीय.
- एप्रिल–सप्टें. 2026 द्विपक्षीय व्यापार 5.04 अब्ज डॉलर (64% वाढ); 2025-26 मध्ये भारताची इजिप्तला निर्यात 3.87 अब्ज डॉलर, आयात 2.60 अब्ज डॉलर.
- 130 हून अधिक उद्योजकांचे शिष्टमंडळ; सुएझ कालवा आर्थिक क्षेत्र, ग्रीन हायड्रोजन, औषधनिर्मितीत सहकार्यावर चर्चा; Afreximbank शीही बैठक.
बेल्जियम नौदल प्रमुखांचा भारत दौरा
- बेल्जियम नौदलाचे कमांडर रिअर ॲडमिरल टँगी बॉटमन 14 नोव्हें. रोजी भारतात — राष्ट्रीय युद्ध स्मारकावर पुष्पचक्र, साउथ ब्लॉक येथे मानवंदना.
- नौदलप्रमुख ॲडमिरल कृष्णा स्वामीनाथन यांच्याशी सागरी सुरक्षा, प्रशिक्षण, नौदल तंत्रज्ञान सहकार्यावर चर्चा.
कतार–तुर्कस्तान परस्पर संरक्षण करार
- इस्तंबूल येथे तुर्कस्तान–कतार सर्वोच्च सामरिक समितीच्या 12 व्या बैठकीत (13 नोव्हें.) करार; अध्यक्ष — राष्ट्राध्यक्ष रेसेप तय्यिप एर्दोगान व कतारचे अमीर शेख तमीम बिन हमद अल थानी (वृत्त 14 नोव्हें.).
- कोणत्याही एका देशावरील बाह्य सशस्त्र हल्ल्याविरुद्ध समान भूमिका; संयुक्त लष्करी सराव, संरक्षण उत्पादन व प्रशिक्षण सहकार्य. समितीची स्थापना — 2014.
★ परीक्षा मुद्दा: कतार–तुर्कस्तान: परस्पर संरक्षण करार (इस्तंबूल).
SCO ‘सभ्यता संवाद’ — पाकिस्तानचे मंत्री 3 वर्षांनंतर भारतात
- शांघाय सहकार्य संघटनेचा (SCO) सभ्यता संवाद — नवी दिल्ली, 20–22 नोव्हें.; पाकिस्तानचे हवामान बदल मंत्री मुसादिक मसूद मलिक सहभागी होणार (पाक परराष्ट्र मंत्रालय, 14 नोव्हें.).
- तीन वर्षांहून अधिक काळानंतर पाकिस्तानी मंत्र्याची पहिली भारत भेट; यापूर्वी बिलावल भुट्टो-झरदारी — गोवा SCO परराष्ट्रमंत्री बैठक (2023). पुढील SCO शिखर परिषद — इस्लामाबाद.
अर्थव्यवस्था व विज्ञान-तंत्रज्ञान
एप्रिल–ऑक्टोबर 2026-27 मध्ये निर्यात 568.84 अब्ज डॉलर (16.66% वाढ)
- वाणिज्य मंत्रालय/PIB पार्श्वभूमी टीप (14 नोव्हें.): एकूण निर्यात (वस्तू + सेवा) 568.84 अब्ज डॉलर (गतवर्षी 487.59); वस्तू निर्यात 309.06 (+21.96%), सेवा निर्यात 259.78 (+10.93%) अब्ज डॉलर.
- ऑक्टोबर 2026 — एकूण निर्यात 89.99 अब्ज डॉलर (+29.90%); वस्तू निर्यात 49.47 अब्ज डॉलर (+45.06%); पेट्रोलियम उत्पादने +140.21%, इलेक्ट्रॉनिक वस्तू +62.70%.
- एप्रिल–ऑक्टो. एकूण आयात 662.19 अब्ज डॉलर → व्यापार तूट (वस्तू + सेवा) −93.35 अब्ज डॉलर. (घाऊक महागाई (WPI) — ऑक्टोबरचा आकडा 16 नोव्हें.ला.)
★ परीक्षा मुद्दा: 568.84 अब्ज डॉलर (+16.66%); ऑक्टो. निर्यात 89.99 अब्ज डॉलर.
इटलीतील ‘इलेट्रा 2.0’ सिंक्रोट्रॉन प्रकल्पात भारत सहभागीदार — 7 दशलक्ष युरोहून अधिक
- विज्ञान व तंत्रज्ञान मंत्री डॉ. जितेंद्र सिंह यांची ट्रिएस्ट (इटली) येथील Elettra Sincrotrone Trieste भेटीत घोषणा (13 नोव्हें.; PIB 14 नोव्हें.) — 2026-27 पासून 5 वर्षांत 7 दशलक्ष युरोहून अधिक.
- भारत — इटलीनंतर दुसरा सर्वांत मोठा वापरकर्ता; भारतीय शास्त्रज्ञ 1998 पासून प्रयोग करतात; 1,100 हून अधिक प्रस्ताव.
- जुन्या XRD2 व Xpress बीमलाइन्स (DST चे ≈₹22 कोटी; उद्घाटन 20 ऑक्टो. 2016) बदलून नव्या — micro-XRD (मॅक्रोमॉलिक्युलर क्रिस्टलोग्राफी) व Xpress Superbend (उच्च-दाब विवर्तन).
★ परीक्षा मुद्दा: Elettra — ट्रिएस्ट, इटली; micro-XRD व Xpress Superbend.
क्रीडा
19 वर्षांखालील आशिया चषक — अखेरच्या चेंडूवर पाकिस्तानवर विजय; भारत 9 व्यांदा विजेता
- अंतिम सामना — अल अमेरात (ओमान), 14 नोव्हें.: पाकिस्तान 337/9 (उस्मान खान 107) ⟶ भारत 339/9 — 1 गडी राखून विजय.
- कर्णधार लक्ष्य रायचंदानी 80, आर्यवीर सेहवाग 58; 252/8 वरून मनल चौहान व 10 व्या क्रमांकावरील मोहित उल्वा (26 चेंडूंत नाबाद 49) यांची झुंज; शेवटच्या चेंडूवर चौकार. गोलंदाजी — काव्य पटेल 4/68.
- भारताचे हे 9 वे U-19 आशिया चषक विजेतेपद व 2021 नंतरचे पहिले; गतविजेता पाकिस्तान (2025 अंतिम फेरीत भारतावर विजय).
★ परीक्षा मुद्दा: भारत 9 वे विजेतेपद; कर्णधार लक्ष्य रायचंदानी; ओमान.
SAFF फुटबॉल अजिंक्यपद — भारत अंतिम फेरीत; लक्ष्य सेन कुमामोटो मास्टर्सच्या अंतिम फेरीत
- SAFF चॅम्पियनशिप 2026 उपांत्य — ढाका येथे भारताचा भूतानवर 2-1 विजय (गोल — पी. व्ही. विष्णू, कर्णधार चिंगलेनसाना सिंह); अंतिम सामना 17 नोव्हें.
- बॅडमिंटन — लक्ष्य सेन याचा इंडोनेशियाच्या अल्वी फरहानवर 21-12, 15-21, 21-11 विजय; कुमामोटो मास्टर्स जपान अंतिम फेरीत कोकी वातानाबेशी (15 नोव्हें.) लढत.
महत्त्वाचे दिन — 14 नोव्हेंबर
बालदिन — पं. जवाहरलाल नेहरू यांची 137 वी जयंती
- भारताचे पहिले पंतप्रधान पं. जवाहरलाल नेहरू (जन्म 14 नोव्हेंबर 1889, अलाहाबाद/प्रयागराज) — मुलांमध्ये ‘चाचा नेहरू’; जयंती बालदिन म्हणून साजरी.
- संविधान सदनाच्या मध्यवर्ती सभागृहात लोकसभा अध्यक्ष ओम बिर्ला यांच्यासह नेत्यांची आदरांजली; पंतप्रधानांकडूनही आदरांजली.
- नेहरूंची पुस्तके — ‘The Discovery of India’ (अहमदनगर किल्ल्यातील कारावासात लिहिलेले), ‘Glimpses of World History’; भारतरत्न — 1955. जागतिक बालदिन — 20 नोव्हें.
★ परीक्षा मुद्दा: नेहरू — 14 नोव्हें. 1889; भारतरत्न 1955.
जागतिक मधुमेह दिन
- इन्सुलिनचे सहशोधक सर फ्रेडरिक बँटिंग (चार्ल्स बेस्टसह, 1921) यांचा जन्मदिन — 14 नोव्हेंबर; सुरुवात 1991 (IDF व WHO); संयुक्त राष्ट्रांची मान्यता — 2006; बोधचिन्ह — निळे वर्तुळ.
- डॉ. जितेंद्र सिंह यांनी रोम येथील भारतीय दूतावासात भारतीय समुदायासह दिन साजरा केला — लवकर निदान, जीवनशैली बदल व स्थूलता नियंत्रणावर भर.
झटपट उजळणी
| मुद्दा | उत्तर |
|---|---|
| ई-पीक पाहणी नवी मुदत | 30 नोव्हेंबर 2026 (ऑफलाइनही) |
| कुंभार समाज रॉयल्टी सूट | वर्षाला 700 ब्रासपर्यंत; महाखनिज |
| जनजातीय गौरव दिवस मुख्य कार्यक्रम | गडचिरोली; 246 प्रकल्प, ₹3,000 कोटी |
| बिरसा मुंडा जयंती | 151 वी (15 नोव्हें.) |
| 45 वा IITF संकल्पना | विकास और विरासत (ITPO) |
| संमती व्यवस्थापक नोंदणी | 13 नोव्हें. 2026; निव्वळ संपत्ती ₹2 कोटी |
| वन धन विकास केंद्रे | 4,172; MSP — 87 लघु वनोपज |
| इंडियन पॅनोरमा उद्घाटन चित्रपट | धुरंधर (फीचर); बिकमिंग (नॉन-फीचर) |
| IFFI उद्घाटन चित्रपट | फादरलँड — पावेल पावलिकोव्स्की |
| जनकपूर–अयोध्या रेल्वे | ≈604 किमी; साप्ताहिक |
| भारत-इजिप्त JTC | 7 वी, कैरो (15 नोव्हें.) |
| एप्रिल–ऑक्टो. एकूण निर्यात | 568.84 अब्ज डॉलर (+16.66%) |
| Elettra 2.0 | ट्रिएस्ट, इटली; >7 दशलक्ष युरो |
| U-19 आशिया चषक | भारत (9 वे); अल अमेरात, ओमान |
| 14 नोव्हें. | बालदिन; जागतिक मधुमेह दिन |
संदर्भ
आधार: PIB (pib.gov.in), PMO, आकाशवाणी मुंबई प्रादेशिक बातमीपत्र, Maharashtra Times, TV9 मराठी, The Hindu, Indian Express, ESPNcricinfo, AIFF, Al Jazeera. प्रश्न स्वतंत्रपणे रचलेले आहेत.
- https://www.tv9marathi.com/maharashtra/good-news-for-farmers-government-takes-a-big-decision-against-the-backdrop-of-drought-1804118.html
- https://www.tv9marathi.com/maharashtra/maharashtra-governement-big-decision-over-drought-situation-relief-to-farmers-1804153.html
- https://newsonair.gov.in/wp-content/uploads/2026/11/mumbai1900.pdf
- https://maharashtratimes.com/maharashtra/mumbai-news/government-provides-major-relief-to-kumbhar-community-significant-exemption-on-soil-excavation-royalty/articleshow/135835753.cms
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336214
- https://www.pmindia.gov.in/en/news_updates/pm-to-participate-in-janjatiya-gaurav-diwas-programme-on-15-november/
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2335428
- https://app.ipib.in/feed?date=2026-11-14
- https://gk24.in/daily-current-affairs/14-november-2026/
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336151
- https://indianexpress.com/article/india/delhi-air-pollution-bhupender-yadav-caqm-crackdown-191-industries-sealed-officials-accountability-10963249/
- https://www.newindianexpress.com/india/2026/Nov/14/centre-orders-sealing-of-191-polluting-industries-seeks-accountability-of-officials-as-delhi-ncr-chokes-on-toxic-air
- https://www.pib.gov.in/PressNoteDetails.aspx?ModuleId=3&NoteId=160792
- https://cm.odisha.gov.in/en/latest-news/pmay-g-housing-distribution-launched-odisha-5-lakh-new-houses-approved
- https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-gets-5-lakh-pmay-g-houses-as-centre-sanctions-another-1-lakh-at-balangir-event/articleshow/135836347.cms
- https://www.thehindu.com/news/top-news-of-the-day-november-14-2026/article71701553.ece
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336235
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336272
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336212
- https://www.thehindu.com/news/national/indian-railways-to-connect-nepals-janakpur-dham-with-ayodhya-through-weekly-train-service/article71701555.ece
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336126
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336275
- https://www.aljazeera.com/news/2026/11/14/qatar-and-turkiye-sign-a-mutual-defence-pact-what-do-we-know
- https://www.aa.com.tr/en/politics/turkiye-qatar-sign-5-agreements-including-mutual-defense-pact/4124634
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2335914
- https://static.pib.gov.in/WriteReadData/specificdocs/documents/2026/nov/doc_10480_20261114_20382401.pdf
- https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2336192
- https://www.thehindu.com/news/national/india-to-renew-commitment-to-italys-elettra-facilities/article71701843.ece
- https://www.cricinfo.com/series/under-19s-asia-cup-2026-27-1558428/india-under-19s-vs-pakistan-under-19s-final-1558444/match-report
- https://indianexpress.com/article/sports/cricket/india-u19-asia-cup-champions-mohit-ulva-pakistan-reign-10963383/
- https://www.indiatoday.in/sports/cricket/story/mohit-ulva-see-ball-hit-ball-india-u19-asia-cup-final-win-3039048-2026-11-14
- https://www.the-aiff.com/article/india-hold-off-bhutan-fightback-to-reach-saff-championship-final
- https://www.thehindu.com/sport/football/india-beat-bhutan-2-1-to-enter-saff-championship-final/article71701546.ece
- https://bwfworldtour.bwfbadminton.com/news-single/2026/11/14/kumamoto-masters-watanabe-wins-thriller/
- https://sportstar.thehindu.com/badminton/lakshya-sen-vs-koki-watanabe-japan-masters-final-live-streaming/article71701308.ece
- https://www.dailyexcelsior.com/dr-jitendra-observes-world-diabetes-day-with-indian-diaspora-in-rome/
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Potter_shaping_clay_on_a_traditional_manual_potter%E2%80%99s_wheel_in_India_01.jpg
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Birsa_Munda,_photograph_in_Roy_(1912-72
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Bharat_Mandapam.jpg
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Pawel_Pawlikowski_(cropped
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Janaki_Mandir,_Janakpur_Nepal_01.jpg
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Piyush_Goyal_(cropped
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Synchrotron_Lab_of_Trieste.jpg
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lakshya_Sen_(cropped
- https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Pandit_Jawaharlal_Nehru_during_the_Children%E2%80%99s_Day_celebrations_on_14_November_1957.jpg